Zakaz konkurencji może być wprowadzony zarówno w ramach umowy o pracę, jak i w umowach zawieranych z osobami współpracującymi z przedsiębiorcą w innej formie. W tym artykule omawiamy zakaz konkurencji w umowach o współpracy niebędących umowami o pracę.
Zainteresowanych zagadnieniem zakazu konkurencji w umowie o pracę zapraszamy do tego artykułu:
[link do artykułu o zakazie konkurencji w umowie o pracę]
Czy można zawrzeć zakaz konkurencji w umowie B2B
Zastrzeganie, iż osoba, która świadczy dla określonego przedsiębiorcy pewne usługi nie może współpracować w podobnym charakterze z podmiotami świadczącymi działalność konkurencyjną wobec tego przedsiębiorcy jest dozwolone w ramach swobody umów i bardzo często spotykane w obrocie. Postanowienie umowne powinno wskazywać, jakie zachowania umowa uważa za naruszające zakaz konkurencji (np. prowadzenie działalności gospodarczej w tej samej branży, uczestniczenie jako wspólnik lub członek zarządu innych podmiotów, współpraca na podstawie innej umowy cywilnoprawnej) oraz precyzować, jaki przedsiębiorca uznany może zostać za konkurencyjnego.
Zakaz konkurencji – kara umowna
W umowach B2B dopuszczalne jest zastrzeżenie kary umownej za naruszenia określonych zakazów wynikających z porozumienia – inaczej niż co do umów zawieranych z pracownikami, w których to pracodawca może dochodzić odszkodowania jedynie na zasadach ogólnych. W przypadku zastrzeżenia kary umownej, strony ustalają jakiego rodzaju odszkodowanie będzie należne w przypadku stwierdzenia naruszenia (ewentualnie rozszerzają odpowiedzialność, jeśli kara umowna nie będzie wystarczająca do pokrycia szkody). Jedynie w przypadku zastosowania instytucji tzw. miarkowania kary umownej, stwierdzając naruszenie umowy sąd może obniżyć należną rekompensatę – jeśli oczywiście uzna, iż doszło do skutecznego zastrzeżenia zakazu konkurencji.
Kancelaria – zakaz konkurencji
Postanowienia umów o zakazie konkurencji podlegają jednak ocenie prawnej co do skuteczności zapisów i wielokrotnie były przedmiotem rozpoznania przez sądy. Orzecznictwo sądowe podkreśla, iż zakazy konkurencji nie mogą nieproporcjonalnie faworyzować przedsiębiorcy, który zamierza ochronić się przed konkurencyjną działalnością swojego współpracownika. Umowa może zostać na przykład uznana za bezskuteczną, jeśli zakaz utrudnia wykonywanie jakiejkolwiek działalności zarobkowej albo został narzucony w związku z wykorzystaniem przewagi przez silniejszy podmiot.
Osoby zainteresowane opisywanym zagadnieniem zarówno z perspektywy przedsiębiorcy, który chce skutecznie zastrzec umowę o zakazie konkurencji ze swoimi współpracownikami, jak i osób, które znajdują się w sporze w związku z wprowadzeniem tego zakazu, zachęcamy do kontaktu z kancelarią.